در نشست خبری ۵ اسفند ۱۴۰۴، وحید یزدانیان معاون توسعه شبکه ملی اطلاعات در وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، به یکی از بحثبرانگیزترین موضوعات حوزه ارتباطات پاسخ داد: نسبت شبکه ملی اطلاعات با اینترنت. او تأکید کرد دوگانه «شبکه ملی یا اینترنت» اساساً غلط است و گفت حتی شوخی با این گزاره که «با شبکه ملی دیگر نیازی به اینترنت نداریم» هم نادرست است. به گفته او، بسیاری از زیستبومهای دیجیتال بدون اتصال جهانی عملاً امکان توسعه ندارند.
یزدانیان توضیح داد که در زمان قطع اینترنت، حتی ارائهدهندگان خدمات داخلی نیز برای توسعه نرمافزار، دریافت بهروزرسانیها و تأمین امنیت به اینترنت نیاز دارند. او هشدار داد که قطع اینترنت در کوتاهمدت شاید ظاهراً اثر امنیتی داشته باشد، اما در میانمدت باعث ازکارافتادن بهروزرسانیهای ضدبدافزار و تضعیف امنیت شبکه میشود. به بیان او، شبکه ملی اطلاعات بدون اینترنت کارایی پایداری نخواهد داشت.
۱۱۰۰ همت سرمایه و یک چالش بزرگ به نام «اعتماد»
معاون وزیر ارتباطات اعلام کرد برای تکمیل شبکه ملی اطلاعات، حدود ۳۵۰ همت سرمایهگذاری دولتی و ۷۵۰ همت سرمایهگذاری خصوصی نیاز است؛ در حالی که تاکنون تنها حدود ۱۰ درصد این رقم تأمین شده است. او تأکید کرد این پروژه نمیتواند صرفاً متکی به بودجه دولتی باشد و بدون حضور سرمایهگذار خصوصی به نتیجه نخواهد رسید.
یزدانیان مهمترین مانع جذب سرمایه را «اعتماد» دانست. به گفته او، اگر کاربران به شبکه اعتماد نداشته باشند، سرمایهگذار هم وارد نمیشود. او تصریح کرد مسیر توسعه یا از طریق مدل حاکمیتی و اجباری پیش میرود که به باور او به شکست میانجامد، یا از مسیر جذابسازی شبکه برای مردم و بخش خصوصی؛ مسیری که وزارت ارتباطات مدعی است آن را دنبال میکند.
یزدانیان با صراحت از نظام فعلی فیلترینگ انتقاد کرد و گفت این سیستم «ایرادات بسیاری دارد» و ترافیک آلوده را به سمت زیرساخت هدایت میکند؛ موضوعی که هم مدیریت شبکه را دشوار میکند و هم تجربه کاربری نامطلوبی ایجاد میکند. او حتی وزارت ارتباطات را یکی از قربانیان این وضعیت دانست و از شکلگیری یک بازار سیاه ناشی از این دوگانه سخن گفت.
او پیشنهاد داد بخشی از مدیریت محدودیتها به کاربران و خانوادهها واگذار شود و ابزارهایی مانند کنترل والدین جایگزین رویکردهای گسترده و سراسری شوند. به گفته یزدانیان، توسعه شبکه ملی اطلاعات نباید صرفاً در زمان بحران معنا پیدا کند، بلکه باید در شرایط عادی هم خدمات باکیفیت و قابل اتکا به مردم ارائه دهد؛ در غیر این صورت، نه اعتماد شکل میگیرد و نه سرمایهگذاری پایدار.
