رویداد ملی «نواتک» با هدف شناسایی ایدههای نوآورانه و تبدیل آنها به کسبوکارهای قابل سرمایهگذاری در اکوسیستم فناوری کشور برگزار میشود؛ رویدادی که برگزارکنندگان آن میگویند تلاش دارد فاصله میان ایده تا محصول و در نهایت ورود به بازار را کاهش دهد. در این برنامه که با مشارکت مجموعههای فناوری و پارک علم و فناوری دانشگاه صنعتی شریف برگزار شده، صدها ایده از سراسر کشور مورد بررسی قرار گرفته و اکنون دهها تیم در مرحله توسعه محصول قرار دارند.
از ۱۲۰۰ ایده تا شکلگیری ۴۰ تیم فناور
مسعود زندوکیلی، مدیرعامل هلدینگ فنآوا، در نشست خبری این رویداد که در برج فناوری شریف برگزار شد با اشاره به هدف طراحی نواتک گفت: این رویداد بستری برای شناسایی و ارزیابی ایدهها و صاحبان ایده در اکوسیستم نوآوری کشور است. به گفته او اقتصاد کشور برای حرکت به سمت تحول نیازمند توجه جدی به ایدهها و فناوریهای نو است؛ بهویژه ایدههایی که هنوز بهطور جدی شناسایی نشدهاند اما ظرفیت تبدیل شدن به محصولات اثرگذار را دارند. زندوکیلی توضیح داد: در طراحی این رویداد تلاش شده زنجیرهای کامل از مرحله شناسایی ایده تا تیمسازی، منتورینگ تخصصی و در نهایت تبدیل ایده به محصول تجاری شکل بگیرد تا مسیر ورود نوآوریها به بازار کوتاهتر شود.
بر اساس آمار ارائهشده از سوی برگزارکنندگان، برنامهریزی برای نواتک از حدود یک سال پیش آغاز شده و در این مدت نزدیک به ۱۲۰۰ نفر با ارائه ایده در آن مشارکت کردهاند. پس از ارزیابیهای اولیه حدود ۲۰۰ ایده به مرحله بعد راه یافته و در نهایت حدود ۴۰ تیم شکل گرفتهاند که اکنون در مرحله توسعه محصول قرار دارند. زندوکیلی میگوید یکی از چالشهای مهم اکوسیستم نوآوری در کشور ضعف در تیمسازی است؛ مسئلهای که باعث میشود بسیاری از ایدههای مناسب به نتیجه نرسند. به همین دلیل در این رویداد تلاش شده بستر شکلگیری تیمهای منسجم فراهم شود تا صاحبان ایده بتوانند با همراهی منتورها و ارزیابان تخصصی مسیر توسعه محصول را طی کنند.
حضور تیمهایی از دانشگاههای برتر کشور
بهنام طالبی، رئیس پارک علم و فناوری دانشگاه صنعتی شریف نیز در این نشست با اشاره به ماهیت مسئلهمحور این رویداد گفت: نواتک با هدف تبدیل ایدههای برگزیده به کسبوکارهای نوآورانه طراحی شده است. او توضیح داد تیمهایی که مراحل ارزیابی فنی و فرآیند تیمسازی را با موفقیت پشت سر میگذارند وارد یک دوره فشرده میشوند که در آن با راهبری منتورهای تخصصی ایدههای خود را به نمونه اولیه قابل ارائه تبدیل میکنند. به گفته او این فرآیند به کاهش ریسک سرمایهگذاری کمک میکند و امکان معرفی تیمهای آمادهتر به سرمایهگذاران را فراهم میکند.
طالبی همچنین به مشارکت دانشگاهها در این رویداد اشاره و بیان کرد: تیمهایی از حدود ۱۵ دانشگاه کشور از جمله دانشگاه صنعتی شریف، فردوسی مشهد، علم و صنعت ایران، صنعتی اصفهان، خواجه نصیرالدین طوسی و دانشگاه تهران در نواتک حضور دارند. او با اشاره به وضعیت اکوسیستم نوآوری کشور تأکید کرد که مشکل اصلی کمبود سرمایه نیست، بلکه تعداد تیمهای آماده جذب سرمایه محدود است و رویدادهایی مانند نواتک تلاش دارند این شکاف را کاهش دهند.
سرمایه انسانی؛ نقطه اتکای اکوسیستم در روزهای سخت
محمدباقر تبریزی، مدیرعامل کوئرا، در ادامه رویداد با اشاره به برگزاری این رویداد توضیح داد: پیش از این هم برنامهها و رویدادهای متعددی در حوزه نوآوری و کارآفرینی برگزار شده بود، اما برگزاری چنین رویدادی در شرایط فعلی کشور اهمیت ویژهای دارد. او گفت در ماههای اخیر بسیاری از شرکتها درگیر مدیریت هزینهها و مواجهه با چالشهای اقتصادی بودهاند و طبیعی است که در چنین فضایی بخشی از تیمهای نوپا، بهویژه آنهایی که در مراحل ابتدایی فعالیت قرار دارند، دچار تردید شوند یا حتی در تصمیمات خود تجدیدنظر کنند.
تبریزی با بیان اینکه شرایط اقتصادی و فضای عدم قطعیت میتواند انگیزهها را تحت تأثیر قرار دهد، افزود: با این حال شکلگیری تیمهای جدید در همین فضا نشان میدهد امید و انگیزه برای ساختن همچنان زنده است. به گفته او حضور دانشجویان و جوانانی از شهرها و دانشگاههای مختلف کشور که تصمیم گرفتهاند بهصورت جدی تیم تشکیل دهند و مسیر کارآفرینی را آغاز کنند، نشانهای از ظرفیت بالای سرمایه انسانی کشور است.
مدیرعامل کوئرا تأکید کرد: این اتفاق مسئولیت فعالان اکوسیستم، از شرکتها و سرمایهگذاران گرفته تا نهادهای حمایتی را دوچندان میکند. او توضیح داد وقتی تیمهایی با وجود همه دشواریها وارد میدان میشوند، لازم است حمایت و همراهی با آنها جدیتر دنبال شود تا بتوانند مسیر رشد خود را با قدرت ادامه دهند. تبریزی در پایان از همه افرادی که در این شرایط کنار اکوسیستم ماندهاند و برای پیشبرد مسیر تلاش میکنند قدردانی کرد و ابراز امیدواری کرد این حرکت با انسجام و انرژی بیشتری ادامه پیدا کند.
از توسعه محصول تا اتصال به سرمایهگذاران
علی لطفی، دبیر رویداد نواتک، نیز با اشاره به شکلگیری این برنامه گفت ایده برگزاری آن از تابستان سال گذشته و با همکاری چند مجموعه شکل گرفت. او توضیح داد: بسیاری از رویدادهای فناوری در گذشته بیشتر با هدف شناسایی استعدادها برای استخدام در شرکتها برگزار میشدند، در حالی که هدف نواتک ایجاد بستری برای شکلگیری محصولات و کسبوکارهای جدید است. به گفته او در این رویداد تلاش شده استعدادهای پراکنده در سراسر کشور شناسایی و در قالب تیمهای فناور توانمند شوند.
لطفی درباره روند اجرایی رویداد گفت: در مجموع ۱۴۷ طرح به دبیرخانه ارسال شده و پس از ارزیابیهای فنی، محصولی و کسبوکاری در نهایت ۴۰ تیم وارد مرحله توسعه محصول شدهاند که اکنون ۳۳ تیم همچنان بهصورت فعال در حال توسعه نرمافزار و آمادهسازی محصول هستند. او همچنین به پراکندگی جغرافیایی تیمها اشاره کرد و گفت شرکتکنندگان از ۱۲ استان کشور در این رویداد حضور دارند و بسیاری از آنها از دانشگاههای برتر کشور هستند.
به گفته دبیر رویداد، برای توانمندسازی تیمها یک دوره آموزشی چند هفتهای نیز طراحی شده که در آن موضوعاتی مانند تحلیل بازار، مدل کسبوکار، طراحی معماری محصول و پیادهسازی فنی آموزش داده شده است. در کنار این آموزشها، شبکهای از منتورها و مشاوران تخصصی نیز در اختیار تیمها قرار گرفته تا بتوانند مسیر توسعه محصول و آمادهسازی برای بازار را سریعتر طی کنند.
برگزارکنندگان نواتک اعلام کردهاند مرحله پایانی این رویداد در قالب دمودی برگزار خواهد شد و تیمها در حضور سرمایهگذاران و فعالان اکوسیستم فناوری محصولات خود را ارائه خواهند کرد. در این رویداد سه تیم برتر به ترتیب ۲۰۰، ۱۵۰ و ۱۰۰ میلیون تومان جایزه نقدی دریافت میکنند، اما علاوه بر این جوایز، بستههای حمایتی و تسهیلات سرمایهگذاری گستردهتری نیز برای تیمها در نظر گرفته شده است. این تسهیلات در سه سطح طراحی شده و شامل حمایتهای مالی تا سقف ۵۰۰ میلیون تومان برای تیمهای غیرشرکتی، تا ۱.۵ میلیارد تومان برای شرکتهای ثبتشده و تا سقف ۱۷ میلیارد تومان برای طرحهای پیشرفته است؛ حمایتی که با هدف تسریع فرآیند تجاریسازی محصولات و ورود آنها به بازار در نظر گرفته شده است.
