مقالات تحلیلیمقالات تحلیلی فین تک

پرداخت الکترونیکی چیست؟روش های پرداخت و مزایا و معایب آن

بررسی پرداخت الکترونیک ؛ نحوه کار ، مزایا و معایب ، ارتباط با تجارت

شاید در طول روز به دفعات نیاز به پرداخت وجه داشته باشید اما آیا همچنان روش های سنتی و ارائه اسکناس مرسوم میباشد؟آیا وقت آن نرسیده با شیوه های سنتی پرداخت خداحافظی کنیم؟

پرداخت های الکترونیکی را چگونه معنا میکنیم؟

به طور خلاصه، پرداخت کالا یا خدمات از طریق اینترنت را پرداخت الکترونیکی میگویند که شامل کلیه عملیات مالی با استفاده از دستگاه های الکترونیکی، مانند رایانه ها، تلفن های هوشمند یا تبلت ها میشوند. پرداخت الکترونیکی با روشهای مختلفی مانند کارت اعتباری یا دبیت‌کارت یا از طریق انتقال بانکی صورت می گیرد. توجه داشته باشید که امروزه یکی از محبوب ترین و رایج ترین روش های پرداخت آنلاین کارت های اعتباری هستند.

ارتباط پرداخت الکترونیکی با سهولت در تجارت

امروزه همچنان فرایندهای پرداختنی و دریافتنی در درجه اول دستی، غیر یکپارچه و ناکارآمد هستند. فرآیند خرید به پرداخت (purchase-to-pay) مدت طولانی است که از ناکارآمدیهای درونیِ فرآیندهای دستی و کاغذی، از جمله عدم کنترل معاملات مالی، در دسترس نبودن اطلاعات بموقع و هزینه های بالای پردازش رنج می برد. خریداران با هزینه بالای پرداخت از طریق چک، و تامین کنندگان نیز با موضوع گم شدن چک ها و عدم یا ناکارآمدی در تطابق جزییات بانکی مواجه هستند.

عامل دیگر ناشی از عملکردهای ناکارآمد دستی، عدم شهود و قطعیت بر نقدینگی است که عمده‌ی نگرانی‌های تامین کنندگان را تشکیل میدهد. فشار خریداران برای تمدید شرایط پرداختنی‌ها و عدم اطمینان در مورد فرآیند پرداخت، چالش دیگری برای تأمین کنندگان تجاری است. تامین کنندگانی که دسترسی محدود به سرمایه دارند، اغلب برای تأمین اعتبار سرمایه در گردش و بهبود موقعیت های نقدی خود، باید به روشهای پرهزینه تامین مالی نظیر فاکتورینگ اتکا کنند. هزینه تامین مالی برای تأمین کنندگان میتواند بسیار قابل توجه باشد که در اکثر موارد در قالب قیمت بالاتر کالاها و خدمات مورد معامله، به خریداران منتقل می شود. بکارگیری روش های پرداخت الکترونیکی آنچنان گسترده نبوده و استفاده از پول نقد و چک در تجارت هنوز به قوت خود باقیست. در حالی که کشورهای در حال توسعه کم‌کم و به آهستگی در حال ارائه برنامه هایی برای معرفی این شکل پیشرفته از پرداخت میباشند، سایر کشورهای با سیستم تجاری بالغ تر اخیراً شاهد پذیرش گسترده پرداخت های الکترونیکی، به دلیل اجرای مقررات و فناوری های امضای الکترونیکی هستند. از این رو توصیه می شود كه كشورهای در حال توسعه از تجربیات و شیوه های اتخاذ شده توسط كشورهای مجرب در این زمینه به عنوان راهنما در مراحل توسعه خود در این مسیر بسوی پرداخت های الکترونیکی بهره ببرند.

پرداخت الکترونیکی چگونه کار میکند؟

پرداخت آنلاین با سرعت بالایی انجام می شود، بنابراین علاوه بر راحتی باعث صرفه جویی در وقت نیز می شود. این مقوله بسیار مهمی‌ است، چرا که امروزه سرعت در تمام جنبه‌های زندگی ما نقش دارد. فرایند پشت دکمه پرداخت پیچیده میباشد، از این رو مطالبی پایه‌ای را برای درک بهتر عنوان میکنیم.

۱. اقدام مشتری:

این فرآیند زمانی آغاز می شود که مشتری به سایت مراجعه کرده و کالاهای (محصولات یا خدمات) مورد نظر برای خرید را به سبد خرید اضافه میکند. سپس آنها باید فرم پرداخت را با اطلاعات خاصی (از قبیل شماره کارت، تاریخ انقضا، کد CVV2، آدرس) پر کنند. بسته به روش پرداخت، مشتری به سرویس خارجی یا وب سایت بانکی هدایت شده و یا پرداخت را در وب سایت یا یک برنامه انجام می دهد.

۲. تایید پرداخت توسط اپراتور:

درگاه پرداخت بررسی می کند که آیا اطلاعات پرداخت معتبر است یا خیر. اگر جواب مثبت بود، پروسه ادامه ‌پدا کرده و درگاه پرداخت گزارش میدهد که تراکنش با موفقیت انجام شده. سپس مشتری پیام تایید پرداخت را دریافت میکند. این پیام معمولا بلافاصله نشان داده میشود.

۳. پرداخت به حساب فروشنده:

ارائه دهنده پرداخت آنلاین وجهی را از بانک مشتری دریافت و آن را به حساب فروشنده منتقل می کند.

بطور کلی پرداخت های الکترونیک بعنوان جایگزینی سریع و امن برای روش های پرداخت سنتی مانند نقل و انتقال بانکی، چک و غیره محسوب میشوند. انجام این نوع پرداخت ها میتواند برای هم تجار و هم مشتریان سودمند باشد.

بعلاوه، پرداخت های الکترونیک در تراکنشات بین المللی بسیار موثر میباشند. آنها معمولا از روش های پرداخت دیگر به صرفه تر، آسانتر و و سریعتر میباشند. شما بعنوان تاجر دیگر نیاز نیست که نگران تبدیل ارز و یا حق کمیسیون بالا باشید.

سیستم پرداخت الکترونیکی روشی برای انجام معاملات یا پرداخت کالاها و خدمات از طریق یک واسط الکترونیکی، بدون استفاده از چک یا پول نقد میباشد که به آن سیستم پرداخت الکترونیکی یا سیستم پرداخت آنلاین نیز گفته می شود.

سیستم پرداخت الکترونیکی به دلیل گسترش روزافزون بانکداری و خریدهای اینترنتی، طی دهه های گذشته رشد فزاینده ای داشته است. با پیشرفت هرچه بیشتر دنیا در توسعه فناوری، می توانیم ظهور سیستم های پرداخت الکترونیک و دستگاههای پردازش پرداخت بیشتری را نظاره‌گر باشیم. با افزایش، بهبود و تأمین امنیت معاملات پرداخت آنلاین، درصد استفاده از چک و معاملات نقدی کاهش می یابد.

یکی از محبوب ترین روش های پرداخت آنلاین کارت اعتباری و دبیت‌کارت‌ است. علاوه بر آنها، روش های پرداخت جایگزینی نیز مانند نقل و انتقال بانکی، کیف پول الکترونیکی، کارتهای هوشمند یا کیف پول بیت کوین (محبوب ترین ارز دیجیتالی) وجود دارند.

روشهای پرداخت الکترونیکی

می توانند به دو بخشِ سیستم های پرداخت اعتباری و سیستم های پرداخت نقدی طبقه بندی شوند.

۱. سیستم پرداخت اعتباری

کارت اعتباری: نوعی سیستم پرداخت الکترونیک با استفاده از کارت صادر شده توسط موسسه مالی برای دارندگان کارت برای پرداخت آنلاین یا از طریق دستگاه الکترونیکی و بدون استفاده از پول نقد میباشد.

سیستم پرداخت اعتباری
کیف پول الکترونیکی: نوعی حساب از پیش پرداخت یا شارژ شده که اطلاعات مالی کاربر مانند اطلاعات دبیت‌کارت و کارت اعتباری را ذخیره کرده تا موجب آسانتر کردن معامله آنلاین شود.

کیف پول الکترونیکی
کارت هوشمند: کارتی پلاستیکی با ریزپردازنده ای که وجه را در خود ذخیره کرده و معاملات را صورت میدهد که به عنوان کارت تراشه‌ای یا چیپ‌کارد نیز شناخته می شود.

کارت هوشمند

۲. سیستم پرداخت نقدی

پرداخت مستقیم: تراکنشی مالی که در آن صاحب حساب به بانک اجازه می دهد تا مبلغ مشخصی از حساب خود را بصورت الکترونیکی، برای پرداخت کالاها یا خدمات برداشت کند.

پرداخت مستقیم
چک الکترونیکی: نسخه دیجیتالی چک کاغذی میباشد که انتقال الکترونیکی پول از یک حساب بانکی بدون استفاده از چک کاغذی را ممکن میسازد.

چک الکترونیکی
پول الکترونیکی: نوعی سیستم پرداخت الکترونیکی است که مقدار مشخصی از پول در دستگاه ذخیره و برای معاملات آنلاین از آن استفاده میشود.

پول الکترونیکی
کارت های با ارزش ذخیره شده یا SVC :کارتی با مبلغ مشخص که می تواند برای انجام معاملات در فروشگاه صادرکننده استفاده شود. نمونه بارز کارت های با ارزش ذخیره شده کارتهای هدیه هستند.

کارت های با ارزش ذخیره شده یا SVC

مزایا و معایب استفاده از سیستم پرداخت الکترونیک

سیستم های پرداخت الکترونیکی برای تسهیل در پذیرش پرداخت های الکترونیکی برای معاملات آنلاین ساخته شده اند. با افزایش محبوبیت خرید آنلاین، سیستم های پرداخت الکترونیکی برای مصرف کنندگان آنلاین تیدیل به امری ضروری شده تا موجب تسهیل در خرید و معاملات بانکی شود.
این امر با مزایایی همچون دستیابی به مشتری های بیشتر در سراسر جهان، و در نتیجه فروش بیشتر نیز همراه میباشد.

معاملات مؤثر و کارآمدتر هستند چرا که معاملات در عرض چند ثانیه (با یک کلیک)، بدون اینکه وقت مشتری را به هدر دهد، با سرعت و سادگی انجام می شوند. مشتریان می توانند در هر زمان و هر مکان، اقلام موجود در وب سایت‌های تجارت الکترونیکی را خریداری کنند. آنها فقط به یک دستگاه متصل به اینترنت نیاز دارند. به همین سادگی!

کاهش هزینه تراکنشات و همچنین کاهش هزینه در فناوری.کنترل هزینه ها توسط مشتریان. آنها همیشه قادر خواهند بود حساب مجازی خود را با استفاده از تاریخ معاملات بررسی کنند.

امروزه عمل پرداخت از طریق وب‌سایت بسیار ساده میباشد، بنابراین حتی یک فرد غیر فنی می تواند آن را در عرض چند دقیقه اجرا کرده و عمل پرداخت های آنلاین را انجام دهد. درگاهها و ارائه دهندگان پرداخت، ابزارهای امنیتی و ضد کلاهبرداری بسیار مؤثری برای امنیت معاملات و تراکنش‌ها ارائه می دهند.

به نظر که عالی می رسد،اما آیا ایراداتی وجود دارد؟

کلاهبرداری در تجارت الکترونیکی سالانه به۳۰٪ میرسد. اگر از قوانین امنیتی پیروی کنید طبیعتا چنین مشکلی وجود نخواهد داشت، اما وقتی یک بازرگان سیستم پرداختی را انتخاب کنید که خیلی ایمن نباشد، خطر درز اطلاعات حساس وجود داشته و ممکن است باعث سرقت هویت شود.

عدم ناشناس ماندن: برای اکثر افراد این موضوع به هیچ وجه مشکل تلقی نمیشود، اما باید به خاطر داشته باشید که برخی از داده های شخصی شما در پایگاه داده سیستم پرداخت ذخیره می شود.

نیاز به دسترسی به اینترنت: همانطور که احتمالا حدس زدید، اگر اتصال به اینترنتی قطع شود، انجام تراکنش، دستیابی به حساب آنلاین و غیره غیرممکن خواهد بود.

تجارت الکترونیکی هرساله بزرگ و بزرگتر می شود، بنابراین داشتن یک سیستم پرداخت الکترونیکی در فروشگاه آنلاینتان امری ضروری است.

سیستم پرداخت الکترونیک ساده، سریع و بی دردسر است، پس چرا آنرا بکار نگیریم؟

هنوز یکی از محبوب ترین روش های پرداخت، کارت اعتباری و دبیت‌کارت است، اما مردم گاها از روش های دیگر و یا روش پرداخت محلی نیز استفاده می کنند. اگر صاحب یک تجارت آنلاین هستید، نیازهای مخاطبان خود را بررسی کرده و راحت ترین و مرتبط ترین سیستم پرداخت الکترونیکی را ارائه بدهید.

مدل های رایج دیگر

پرداخت های الکترونیکی آنلاین برای فعالیت های تجارت الکترونیکی و پرداخت کالاها و خدمات، با استفاده از دستگاه های تلفن همراه موسوم به (m-payments) در سراسر جهان در حال گسترش میباشد. به طور کلی، پرداخت های الکترونیکی در حال حاضر در کشورهای توسعه یافته که دارای زیرساخت اینترنت بوده عملی تر و اجرایی تر از بازارهای نوظهوری هستند که از این امکانات برخوردار نیستند. این موضوع بخصوص در بازارهای خرده فروشی آنلاین رشد سریعی داشته است. پرداخت با موبایل بیشترین تراکنش‌ها را در بازارهای نوظهور، جایی که سرویس های مقرون بصرفه و امنی برای انواع و اقسام پرداخت های بدون پول نقد ارائه شده و امکان دسترسی به خدمات مالی به افراد فاقد تسهیلات بانکی داده شده، به خود اختصاص داده است.

m-payments

پرداخت های الکترونیکی و موبایلی مدتی است که تبدیل به موضوع داغی شده، بطوری که ورود کنندگان جدید و رقبای غیر بانکی نیز تمایل به تهیه این نوع پرداخت های جدید داشته اند. گرچه لازم بذکر است بگوییم که اینها در واقع روشهای جدید پرداخت نبوده و صرفاً نسخه های الکترونیکی روشهای پرداخت سنتی هستند. این نوع پرداخت ها عمل پرداخت را صرفه نظر از موقعیت زمانی و مکانی آسان‌تر میسازند. انتقال اعتبار بسادگی توسط گوشی موبایل و یا رایانه خانگی صورت میپذیرد. اطلاعات موجود در تراشه کارت عابر نیز می تواند در قسمت مطمئنی از کامپیوتر یا موبایل ذخیره شود. تفاوت اساسی در این نوع خدمات پرداخت نسبت به مدل سنتی در این است که این مدل کاملاً الکترونیکی هستند و می توانند بطور کارآمدی با سیستم های مشتری یکپارچه شده و عمل کنند.

در مقاله بعدی به بررسی مدل های برتر پرداخت در سال 2020 میپردازیم.

به این مطلب چه امتیازی می دهید ؟
[Total: 3 Average: 5]

امیر صلح جو

دبیر بخش ویژه نامه فینتک اکوموتیو/ دانشجو ارشد مهندسی مالی دانشگاه علامه طباطبایی / علاقه مند به حوزه های ارزش گذاری شرکت ، استارتاپ ها و سرمایه گذاری

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن