مقالات تحلیلیمقالات تحلیلی کشاورزی

گردشگری کشاورزی چیست؟

همه چیز درباره گردشگری کشاورزی؛ قسمت اول

اصطلاح “گردشگری کشاورزی” یا “Agri Tourism” از ترکیب دو واژه Agriculture و Tourism تشکیل شده است و چهره جدیدی از گردشگری و بخشی از گردشگری روستایی محسوب می‌شود.

یکی از حوزه های نوین کسب و کار بین دو بخش گردشگردی و کشاورزی و با نام گردشگردی کشاورزی شکل گرفته است. این حوزه که مزایای فراوانی برای بازیگران مختلف آن دارد، موضوع سلسله مقالاتی است که در نظر داریم در اولین بخش آن به تعریف و اشکال مختلف آن بپردازیم، پس در ادامه با ما همراه باشید.

بحران ناپایداری

اخیرا مناطق روستایی و بخش کشاورزی ایران با بحران و ناپایداری قابل توجهی رو به رو شده اند. مواردی از قبیل تغییرات آب و هوایی و خشکسالی های حاد و طولانی مدت، بحران آب، مهاجرت و کاهش جمعیت روستایی، استفاده ناکارآمد از نهاده های شیمیایی، بازده پایین کشاورزی و همچنین حذف حمایت های دولت باعث شده تا بخش روستایی و کشاورزی ایران مسیر ناپایداری را دنبال کنند. در این مسیر کشاورزان با چالش هایی همچون تأمین غذای کافی سالم با کیفیت بالا برای جمعیت در حال رشد، کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، افزایش حفاظت از محیط زیست، حفظ ارزش چشم اندازها و نیز حفظ جامعیت اجتماعی و آبادی مناطق روستایی روبرو هستند و استفاده از استراتژی های توسعه متعارف نه تنها در حل این بحرانها ناموفق بوده بلکه تأثیر عمده ای بر افزایش این بحرانها نیز داشته است.
بحث اشتغال به عنوان نقطه عطف این بحران ها محسوب می شود. از این رو، بسیاری از کشورها که درگیر چنین مشکلاتی هستند، ناگزیر به ایجاد فرصت های اشتغال غیر کشاورزی برای روستائیان روی آورده اند که عموما به دو شیوه اجرا می شوند. شیوه اول ایجاد مشاغل در شهرها و تأمین نیروی کار به وسیله روستاییان و شیوه دوم، ماندن مردم روستایی در روستا و دادن شانس کسب درآمد غیر کشاورزی در محیط روستا است.

کشاورزی چندکارکردی می تواند به عنوان پاسخی برای چالشهای محدودکننده اقتصادی، زیست محیطی، اجتماعی و فرهنگی در روستا باشد. در این سیستم، فعالیت کشاورزی فراتر از کارکرد اصلی آن، می تواند مجموعه گسترده ای از امکانات همچون حفظ زمین، مدیریت پایدار منابع طبیعی تجدیدپذیر و حفظ تنوع زیستی را فراهم کرده و رونق بخشیدن به زندگی اقتصادی، اجتماعی بسیاری از مناطق روستایی را موجب شود.

گردشگری روستایی

به عمل و فرایند گذران وقت در خارج از خانه که به منظور تفریح، آرامش و لذت انجام شود و هدف کسب درآمد و اشتغال در آن مطرح نباشد، گردشگری و به افراد شامل این تعریف، گردشگر گفته می‌شود. گردشگری محصولی از تمهیدات اجتماعی جامعه مدرن است که از قرن 17 به دنبال پیدایش طبقه متوسط، به طور گسترده در اروپای غربی آغاز شده است. البته گردشگری با هدف زیارت پیشینه به مراتب قدیمی تری دارد اما سایر انواع گردشگری را می‌توان حاصل توسعه جوامع مدرن دانست.

امروزه گردشگری در بسیاری از کشورها به عنوان موتور محرکه رشد اقتصادی شناخته می‌شود و کشورهایی همچون مصر، ویتنام و گرجستان با توسعه ظرفیت‌های گردشگری خود، موفق به دگرگونی اقتصاد کشورشان شده اند. گردشگری ظرفیت‌های زیادی در تولید اشتغال و ایجاد منبع درآمد اضافی برای افراد ماهر و غیر ماهر دارد و توسعه آن می‌تواند مزایای مستقیم و غیر مستقیم بسیاری برای مردم به همراه آورد.

گردشگری با فعالیت‌ها، علایق و فرآیندهای مختلفی همپوشانی دارد، از این رو این امر باعث ایجاد مقولات مشترکی از قبیل “گردشگری تجاری”، “گردشگری ورزشی” و ” گردشگری سلامت” شده است.  یکی از این مقولات مشترک، گردشگری روستایی است. اصطلاحات گوناگونی برای توصیف فعالیت‌های گردشگری در مناطق روستایی به کار می‌رود از جمله: گردشگری کشاورزی، گردشگری مزرعه، گردشگری نرم، گردشگری جایگزین، اکوگردشگری و موارد دیگر که با توجه به زمینه فرهنگی از کشوری به کشور دیگر متفاوت است.

گردشگری روستایی به صورت زیر تعریف می‌شود: “حرکت مردم از محل زندگی خود به مناطق روستایی با هدف صرف اوقات فراغت و کسب لذت”. به طور کلی هر نوع گردشگری که زندگی، هنر، فرهنگ و میراث روستایی را به نمایش گذارد و از طریق تعامل میان گردشگران و افراد محلی منافع مادی و معنوی به همراه آورد گردشگری روستایی است.

انواع و اشکال گردشگری روستایی

گردشگری صحرا و جنگل: گردشگر به نظاره بیابان‌ها و زیبایی‌های طبیعی مناطق روستایی می‌نشیند. در این گونه از گردشگری، افراد به زیستگاه طبیعی گیاهان و حیوانات سفر می‌کنند. به طور معمول آن‌ها به دنبال شکار و مصرف حیوانات و گیاهان آن نیستند و در عوض به مشاهده و عکاسی از حیوانات در زیستگاه طبیعی آن‌ها، تماشای پرندگان، سافاری و پیاده روی مشغول می‌شوند.

گردشگری کشاورزی: این اصطلاح اغلب برای توصیف تعامل مستقیم گردشگر با محیط کشاورزی به کار می‌رود. بازدیدکنندگان در این شکل از گردشگری، اقامت در مزرعه، صرف محصولات ارگانیک آن مزرعه و فعالیت‌های تفریحی را تجربه می‌کنند. گردشگری کشاورزی از طریق بازدید گردشگران از مزارع روستاییان باعث افزایش درآمد کشاورزان و اهالی و ایجاد اشتغال پایدار می‌شود.

گردشگری کشاورزی چیست؟

اصطلاح “گردشگری کشاورزی” یا “Agri Tourism” از ترکیب دو واژه Agriculture و Tourism تشکیل شده است و چهره جدیدی از گردشگری و بخشی از گردشگری روستایی محسوب می‌شود. به طور کلی به هر گونه فعالیتی که در مزرعه یا مرتع انجام می‌شود و اجازه می‌دهد تا عموم مردم، برای سرگرمی، تفریح، یا با اهداف آموزشی، برای دیدن و لذت بردن از فعالیت‌های روستایی مانند کشاورزی، دامداری، فعالیت‌های تاریخی، فرهنگی، برداشت محصول دست چین، فعالیت‌های طبیعی و جاذبه‌ها به مزرعه مراجعه کرده (و همچنین پی بردن به این اصل که آیا مشارکت کنندگان در فعالیت‌های مزرعه حاضر به پرداخت پول هستند یا خیر؟) گردشگری کشاورزی گفته می‌شود.

ساکنان محلی و صاحبان مزارع، گردشگران را به سرزمین خود دعوت می‌کنند تا از نزدیک شاهد رونق فعالیت‌های کشاورزی و چشم انداز مزارع تولیدی باشند. این کار در قالب ادغام فعالیت‌های گردشگری و جاذبه‌های کشاورزی انجام می‌گیرد که به گردشگری کشاورزی مرسوم است.

گردشگری کشاورزی بهترین تفریح و سرگرمی است. بازدیدکنندگان ممکن است در طول فصل تابستان به گردش بپردازند، در جستجوی آب میوه طبیعی باشند، یا درباره روند تبدیل انگور به شربت و نوشیدنی‌های با کیفیت صحبت کنند. در این گشت و گذار مهمانان و خصوصا شهرنشینان با واقعیت زندگی روستایی آشنا خواهند شد. آنها همه چیز را بطور طبیعی و مستقیم درک و احساس می‌کنند. مهمانان جوان و همچنین بسیاری از بزرگسالان پی خواهند برد که بزها، سگ‌های شاخ دار نیستند، و الاغ‌ها با اسب‌ها متفاوت اند و شیر در ظروف پلاستیکی در فروشگاه مواد غذایی تولید نمی‌شود. گشت و گذار در مزرعه بسیاری از مردم را قادر می‌سازد تا متوجه شوند که بادام زمینی در زیر زمین رشد می‌کند و پنبه بر روی گیاه بعمل می‌آید.

بازدیدکنندگان می‌توانند کدو تنبل، سیب، گیلاس و سایر محصولات را بچینند و یا اینکه آنها می‌توانند درپیچ وخم میان ردیف‌های ذرت حرکت کنند. علاوه بر این کشاورزان با درنظرگرفتن فعالیت‌هایی سرگرم کننده دیگر برای بازدیدکنندگان چون؛ راندن دوچرخه، اسب، الاغ، بازدید از محل نگهداری حیوانات، مرغداری ها، تست انواع محصولات محلی از جمله نان، پنیر و کره را به عنوان کارهایی برای انجام دادن در نظر می‌گیرند، چرا که گردشگری در قالب سه فعل “دیدن”، “خریدن” و “انجام دادن” معنی می‌شود.

برای بیشتر مردم، گردشگری کشاورزی به معنی بازدید از یک مزرعه فعال یا هرگونه فعالیت کشاورزی، باغبانی و یا کسب و کار کشاورزی، به منظور لذت بردن، آموزش و یا درگیر شدن در فعالیت‌های مزرعه و یا امور دیگر می‌باشد. به عبارت دیگر تجربه و درک یک مزرعه واقعی با تمام ابعاد آن.

همه چیز درباره گردشگری کشاورزی

انواع مزارع اگروتوریسم

  • مزارع تعطیلات / مزارع فراغت : مراکز سکونتی و مهمان پذیرهای ساخته شده و موجود در مزارع و باغ های نواحی روستایی که به منظور اقامت موقت گردشگران و ارائه خدمات و تسهیلات گردشگری لازم در آن ها دایر می باشد.  برخی از اتاقهای بازسازی شده خانه های موجود در روستا که در مجاورت مزارع و مناظر زیبا قرار دارند می توانند در حکم این مراکز سکونتی برشمرده شوند. در این مزارع خدماتی از قبیل اقامت، پذیرایی با غذاها
به این مطلب چه امتیازی می دهید ؟
[Total: 6 Average: 4.2]
منبع
گردشگری کشاورزی: ایده ها و ابتکاراتگردشگری کشاورزی در ایران و جهانپارادایم کشاورزی چندکارکردی

نوشته های مشابه